Fikrim Damka ve Fatma Taçi Seçilen İsimler Arasında

Kosova eski Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, France24’e verdiği röportajda, gazetecinin Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) için kullandığı “ayrılıkçı” nitelemesine itiraz ederek, UÇK’nın bir kurtuluş hareketi olduğunu vurguladı. Osmani, 12 Haziran’ın Kosova tarihindeki en önemli günlerden biri olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı: “Bugün 12 Haziran, Kosova tarihinin en önemli tarihlerinden biridir. Sizin ifade ettiğiniz gibi ayrılıkçılar değil, özgürlük savaşçıları, NATO güçlerinin desteğiyle birlikte Kosova’yı soykırımcı bir rejimden kurtardı.” Cumhurbaşkanı, açıklamasında NATO’nun Kosova’nın özgürleşme sürecindeki rolüne de dikkat çekti. Osmani, röportajın devamında seçimlerin ardından ülkede yeni kurumların oluşturulabilmesi için siyasi partiler arasında uzlaşının gerekli olduğunu söyledi. Kosova’nın istikrarlı kurumlara ihtiyaç duyduğunu vurgulayan Osmani, siyasi aktörlerin ortak bir zeminde buluşarak hükümet ve diğer devlet kurumlarının oluşturulmasına katkı sunması gerektiğini ifade etti. Cumhurbaşkanı ayrıca, ülkenin geleceği için geniş tabanlı siyasi iş birliğinin önemine değinerek, Sırp Listesi dışında tüm siyasi partilerle iş birliğine açık olunması gerektiğini dile getirdi.

Kosova’da 7 Haziran 2026 tarihinde gerçekleştirilen erken genel seçimlere ilişkin oy doğrulama ve sayım süreci büyük ölçüde tamamlandı. Süreç şu anda yalnızca başkentte devam ediyor. MSK Sözcüsü Valmir Elezi tarafından yapılan açıklamaya göre, Cuma günü saat 16.00 itibarıyla oyların doğrulanması ve sayımı 38 belediye sayım merkezinin 37’sinde tamamlandı. Toplam 2 bin 498 sandığın 2 bin 425’inin işlemleri sonuçlandırılırken, bu rakam tüm sandıkların yüzde 97,07’sine karşılık geliyor. Oy sayımı Gilan ve Prizren’de tamamlanırken, süreç yalnızca Priştine Belediye Sayım Merkezi’nde devam ediyor. Başkentte şu ana kadar 262 sandığın 189’u işlendi. Geriye sayılması gereken 73 sandık kaldı. Öte yandan, Oy Sayım ve Sonuç Merkezi bünyesinde yurt dışındaki diplomatik temsilciliklerde kullanılan oyların sayımı sürüyor. Cuma günü saat 17.00 itibarıyla diplomatik temsilciliklerdeki toplam 47 sandığın 23’ünün sayımı tamamlandı. MSK ayrıca posta yoluyla gönderilen oy pusulalarının değerlendirme sürecinin de sürdüğünü açıkladı. 11 Haziran itibarıyla yaklaşık 42 bin posta paketi incelendi. Bunlardan:40.414 paket onaylandı  ve 1.447 paket reddedildi. Yetkililer, kalan sandıkların ve posta oylarının tamamlanmasının ardından seçim sonuçlarının kesinleşme sürecinin bir sonraki aşamaya geçeceğini belirtti.

Maliye Bakan Vekili Hekuran Murati, Enflasyonla Mücadele Paketi 2.0 kapsamında kalan iki destek programı için başvuruların değerlendirilmeye başlandığını açıkladı. Murati’nin verdiği bilgiye göre, değerlendirme komisyonları bu haftanın başından itibaren özel sektör çalışanları ve öğrencilere yönelik destek başvurularını incelemeye başladı. Özel sektör çalışanlarına yönelik başvuruları değerlendiren komisyonun çalışmalarında sona yaklaşıldığını belirten Murati, ödemelerin gelecek haftanın başında yapılmasının planlandığını söyledi. “Özel sektör çalışanlarına yönelik başvuruları inceleyen komisyon çalışmalarını tamamlamak üzere. Ödemelerin gelecek haftanın başında, özellikle Pazartesi günü gerçekleştirilmesi bekleniyor” ifadelerini kullandı. Öğrencilere yönelik destek programıyla ilgili olarak ise Murati, komisyonun yükseköğretim kurumlarından gerekli doğrulamaları beklediğini belirtti. Murati açıklamasını, “Hükümet herkes için” mesajıyla tamamladı.  

Kosova, 27 yıl önce bugün, 12 Haziran 1999’da NATO güçlerinin ülkeye girmesi ve Sırp-Yugoslav birliklerinin çekilmesiyle yeni bir tarihi döneme adım attı. Bu gelişme, Kosova’daki Arnavut sivil halka yönelik şiddet, baskı ve etnik temizliğin sona erdiği gün olarak tarihe geçti. Bu tarihi günün yıl dönümü dolayısıyla Almanya’daki Kosova Büyükelçiliği, özgürlüğün ilk anlarına ait fotoğraflar paylaşarak, Kosova’nın barışa, demokrasiye ve devlet kurumlarının inşasına uzanan yolculuğunun başlangıcını hatırlattı. Büyükelçiliğin paylaşımında, “Bu fotoğraflar, Kosova’nın 27 yıl önce özgürlük dönemine adım attığı günün anılarını yeniden canlandırıyor. 12 Haziran 1999’da NATO birliklerinin, aralarında Alman Bundeswehr askerlerinin de bulunduğu güçlerin Kosova’ya girmesi ve Sırp-Yugoslav kuvvetlerinin çekilmesiyle, Kosova halkına yönelik şiddet, baskı ve etnik temizlik dönemi sona erdi. Böylece ülke, barış, demokrasi ve daha güvenli bir gelecek inşa etme yoluna girdi.” ifadelerine yer verildi. Kosova’nın diplomatik temsilciliği, açıklamasında özgürlük mücadelesine katkı sağlayanlara da saygı ve minnetlerini dile getirdi. Açıklamada, “Bu özel günde, Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) kahramanlığını ve Kosova’nın özgürlüğü, barışı ve güvenliği için müttefiklerin oynadığı belirleyici rolü derin bir saygı ve minnetle anıyoruz. Özgürlük uğruna hayatını veren şehitlerimizin aziz hatırası sonsuza dek yaşayacaktır. Dostlarımıza ve müttefiklerimize şükranlarımız daimdir.” denildi.

Arnavutluk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Bajram Begaj, bugün Kosova Cumhuriyeti’ne resmi bir ziyaret gerçekleştirecek. Kosova Polisi, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, bir günlük ziyaret kapsamında kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanmasının yanı sıra, Cumhurbaşkanlığı konvoyunun hareketi ve heyetin Kosova’daki programı süresince trafik akışının düzenleneceğini duyurdu. Açıklamada, “12 Haziran 2026 tarihinde akşam saatlerinde Arnavutluk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Bajram Begaj, Kosova Cumhuriyeti’ne resmi ziyarette bulunacaktır. Bu vesileyle Kosova Polisi, ziyaret süresince kamu düzeni ve huzurunun korunması ile eskortun hareketi ve heyetin ülkedeki programı sırasında trafik düzenlemesini sağlayacaktır.” denildi. Cumhurbaşkanı Begaj’ın bugün öğleden sonra Vırmiça Sınır Kapısı’ndan Kosova’ya giriş yapması ve resmi programını tamamlamasının ardından aynı gün akşam saatlerinde ülkeden ayrılması öngörülüyor. Kosova Polisi, konvoyun güzergâhı boyunca serbest geçişin sağlanabilmesi amacıyla, eskortun geçeceği bazı yol kesimlerinde kısa süreli ve geçici trafik durdurmaları uygulanacağını bildirdi. Gerektiğinde araç trafiğinin alternatif güzergâhlara yönlendirileceği de belirtildi. Polis, vatandaşlar ve trafikte seyreden sürücülerden anlayış ve iş birliği göstermelerini istedi.

Batı Balkan ülkelerinin Avrupa Birliği'ne üyelik sürecinin hızlandırılmasına yönelik tartışmalar sürerken, Kosova'nın bu süreçte geride kalıp kalmayacağı sorusu yeniden gündeme geldi. Geçtiğimiz hafta Karadağ'ın Tivat kentinde düzenlenen Avrupa Birliği ile Batı Balkanlar liderler zirvesinde ele alınan konuya ilişkin tartışmalar devam ederken, Fransa, Almanya ve Benelüks ülkeleri (Belçika, Hollanda ve Lüksemburg) tarafından hazırlanan yeni bir belge, genişleme sürecine ilişkin farklı seçenekleri yeniden gündeme taşıdı. Özgür Avrupa Radyosu'nun ulaştığı belgeye göre, Avrupa Birliği'ne katılacak yeni ülkelerin, mevcut 27 üye ülkeye kıyasla daha sınırlı haklara sahip olmaları öngörülüyor. Kosova, aday statüsü bulunmayan tek genişleme ülkesi Kosova, AB genişleme sürecine dahil ülkeler arasında yer alsa da henüz resmi aday ülke statüsüne sahip değil. Bu durum, Batı Balkanlar ve Doğu Ortaklığı ülkeleri arasında Kosova'yı farklı bir konuma yerleştiriyor. Şubat 2008'de bağımsızlığını ilan eden Kosova'nın devlet statüsü, Avrupa Birliği'nin beş üyesi olan İspanya, Yunanistan, Romanya, Slovakya ve Güney Kıbrıs tarafından tanınmıyor. Kosova, Aralık 2022'de AB üyeliği için resmi başvuruda bulunmasına rağmen, bu başvuru bugüne kadar Avrupa Birliği kurumlarında resmi olarak ele alınmadı. Aday ülke statüsü verilmesi için ise 27 üye ülkenin oybirliği gerekiyor. Kosova hükümeti, yaklaşık dört yıldır bekleyen başvurusunun değerlendirilmesi ve adaylık sürecinin başlatılması çağrısını düzenli olarak yineliyor. Üç ayrı öneri AB'nin genişleme stratejisinde değişikliğe işaret ediyor Son haftalarda Avrupa'nın önde gelen başkentlerinden genişleme politikasına ilişkin üç farklı belge ortaya çıktı. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, mayıs ayında Batı Balkan ülkeleri ile Moldova'ya Avrupa Birliği'nde gözlemci statüsü verilmesini, Ukrayna'nın ise oy hakkı olmaksızın "ortak üye" statüsü kazanmasını önermişti. Bunu, Batı Balkan ülkeleri ile Moldova'nın kademeli entegrasyonunu öngören Fransız-Alman önerisi izledi. Son olarak Fransa, Almanya, Belçika, Hollanda ve Lüksemburg tarafından hazırlanan üçüncü belge ise yeni üyelerin tam üyelik sonrasında bazı haklarının sınırlandırılmasını gündeme getirdi. Kosova için kapı tamamen kapanmış değil Avrupa İstikrar Girişimi'nden Adi Çerimagiç, Brüksel'de ve Avrupa başkentlerinde Kosova'nın üyelik başvurusunun ciddi şekilde ele alınmadığını belirterek, genişleme sürecini hızlandırmaya yönelik mevcut önerilerin Kosova'yı büyük ölçüde dışarıda bıraktığını söyledi. Çerimagiç'e göre Kosova, Avrupa Birliği'nin "liyakate dayalı genişleme" ilkesinden uzaklaştığının en açık örneğini oluşturuyor. "Kosova, Batı Balkanlar'da üyelik başvurusunda bulunmuş olmasına rağmen aday statüsü alamayan tek ülke konumunda bulunuyor. Avrupa Komisyonu'nun değerlendirmelerine göre Bosna Hersek'ten daha hazırlıklı olmasına rağmen, Bosna Hersek aday statüsü ve müzakere sürecinin başlatılması kararı alırken, Kosova'nın ilerlemesi göz ardı ediliyor" ifadelerini kullandı. Avrupa Dış İlişkiler Konseyi'nden genişleme uzmanı Engjëllushe Morina ise Kosova için Avrupa yolunun halen açık olduğunu savunuyor. Morina, Kosova'nın aday statüsü bulunmamasına rağmen SEPA ödeme sistemi, Yeşil Koridorlar girişimi ve roaming ücretlerinin kaldırılması gibi birçok Avrupa Birliği programına dahil edildiğini hatırlattı. Morina'ya göre, Fransız-Alman belgesinde AB üyeliğini hedefleyen tüm ülkelerden söz edilmesi, Kosova'nın da diğer aday ülkelerle eşit şekilde değerlendirildiğinin bir göstergesi. Destekçi ülkelerden Kosova için daha fazla girişim çağrısı Adi Çerimagiç, Kosova'nın üyelik başvurusunun ikinci plana atılmaması gerektiğini belirterek, Priştine'yi destekleyen AB üyesi ülkelerin başvurunun resmen ele alınması için daha fazla çaba göstermesi gerektiğini söyledi. Qerimagiq, "Kosova en az Bosna Hersek kadar eşit muamele görmelidir. Diğer ülkelerin başaramadığı alanlarda ilerleme kaydeden Kosova'nın bu başarısı ödüllendirilmeli, görmezden gelinmemelidir" değerlendirmesinde bulundu. Uzmanlara göre, Kosova'nın kurumlarını güçlendirmesi, Büyüme Planı kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi ve reform sürecini sürdürmesi halinde, üyelik başvurusuna henüz yanıt verilmemiş olsa bile Avrupa yolunda ilerleme kaydetmesi mümkün olabilecek.

12 Haziran Prizren’in Kurtuluş Günü, bugün çeşitli etkinliklerle kutlanıyor. Bu kapsamda Prizren Belediye Meclisi, düzenlediği tören oturumuyla kentin özgürlüğe kavuşmasının yıl dönümünü andı. Tören oturumuna meclis üyelerinin yanı sıra Prizren Belediye Başkanı Shaqir Totaj, Türkiye Cumhuriyeti Prizren Başkonsolosu Fatih Topçu, Esnaf Derneği Başkanı Varis Xhejlani ile çok sayıda kurum ve kuruluş temsilcisi katıldı. Prizren Belediye Meclisi’nin tören oturumu, şehitler anısına yapılan saygı duruşu ve Kosova Milli Marşı’nın okunmasıyla başladı. Günün anlam ve önemine ilişkin konuşmalar yapan Meclis Başkanı Simir Krasniqi ile siyasi grup başkanları, özgürlüğün kazanılmasına katkı sağlayanları saygı ve minnetle andı. Konuşmacılar, verilen mücadelenin genç nesillere örnek teşkil ettiğini vurguladı. Tören oturumunda, Türk siyasi partilerinin meclis üyeleri adına Onur Kovaç da bir konuşma yaptı. Kovaç, 12 Haziran’ın savaşın karanlığından özgürlüğün aydınlığına geçişi simgeleyen tarihi bir gün olduğunu belirterek, bugün sahip olunan barış ve huzurun büyük fedakârlıklar sonucunda kazanıldığını ifade etti. Kosova halkının özgürlük mücadelesinde UÇK’nın ortaya koyduğu kararlılık ile NATO müdahalesinin barışın tesisine sağladığı katkının tarihî önemine dikkat çeken Kovaç, özgürlük uğruna hayatını kaybeden tüm şehitleri rahmet, minnet ve saygıyla andı. Oturumun son konuşmacısı olan Prizren Belediye Başkanı Shaqir Totaj ise 12 Haziran’ın Prizren için özgürlüğün ve birlikteliğin simgesi olan önemli bir tarih olduğunu söyledi. Özgürlüğün yalnızca bir güne sığmayacak kadar değerli ve uzun bir sürecin sonucu olduğuna dikkat çeken Totaj, herkesin bu kazanımı daha ileriye taşımak için ne kadar katkı sunduğunu sorgulaması ve bu doğrultuda daha fazla çaba göstermesi gerektiğini ifade etti. Prizren’in çok etnili yapısıyla farklı kültürlerin bir arada yaşadığı örnek bir şehir olduğunu vurgulayan Totaj, bu özelliğin korunması ve gelecek nesillere aktarılmasının önemine işaret etti. Prizren Belediye Başkanı Shaqir Totaj, konuşmasının sonunda tüm Prizrenlilerin Kurtuluş Günü’nü kutladı.